เช่น ถ้ำดงคสิริ เป็นที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบำเพ็ญทุกกร กิริยาหรือทรงทดลองการปฏิบัติธรรมซึ่งโยคีทั้งหลายนิยมปฏิบัติกันในยุคนั้น มีวิธีการที่มากมาย ซึ่งเป็นวิธีที่ลำบากแก่บุคคลทั่วๆ จะทำได้ก็ตาม ซึ่งเชื่อถือกันว่าเป็นการยอมทำตนให้ถึงที่สุด ทุกข์ จนความจริงปรากฏแก่พระองค์ว่ามิใช่หนทางที่จะตรัสรู้ธรรมได้เป็นแน่ เพราะเป็นวิธีการที่ ทำให้ทรงลำบากพระวรกายและพระหฤทัยอย่างยิ่งยวด จึงทรงหาวิธีการใหม่ ทรงเลือกวิธีการสาย กลางหรือสากลคือมัชฌิมาปฏิปทาอันเป็นแนวทางใหม่ เรียกว่า อริยมรรคมีองค์ ๘ นับเป็นวิธี สุดท้ายของการปฏิบัติธรรมคือ ไม่ยิ่งเกินไป ไม่หย่อนเกินไป ในการประพฤติพรหมจรรย์ของ พระองค์ในครั้งนั้น นอกจากนี้ แม้ถ้ำสุกรขาตา สถานที่บำเพ็ญเพียรจนได้บรรลุคุณธรรมชั้นสูง คืออรหัตผลของพระสารีบุตรเถรอัครสาวกเบื้องขวาของพระผู้มีพระภาค ก็นับเข้าในที่นี้ ป่า เป็นที่มีความสำคัญต่อการประพฤติพรหมจรรย์ของพระสงฆ์ทั้งปวง เช่น เวฬุวัน (ป่าไผ่)๘ และลัฏฐิวัน(สวนตาลหนุ่ม) ที่พระเจ้าพิมพิสาร กษัตริย์แห่งเมืองราชคฤห์เป็นผู้จัดถวาย

Continue Reading...

Category: Uncategorized

หรือพระคันธกุฎี เสนาสนะที่ประทับของ พระผู้มีพระภาคเจ้า ใช้สำหรับทรงพักอาศัยในบางโอกาสเท่านั้น จะเห็นได้ว่า เมื่อจำนวนของ พระภิกษุสงฆ์มีเพิ่มมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง ประกอบกับเสนาสนะที่มีอยู่ตามธรรมชาตินั้นก็ไม่ เพียงพอ พวกชาวบ้านเห็นว่าพระสงฆ์เดือดร้อนเรื่องที่อยู่อาศัยต้องตามที่ต่างๆ จึงได้ขอร้องให้ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตเสนาสนะเพิ่มเติม ทั้งส่วนกิจกรรมของพระสงฆ์ก็มีอยู่อย่างต่อเนื่อง พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงเล็งเห็นความจำเป็นในการใช้สอยเสนาสนะจึงทรงหาแนวทางที่เหมาะสม เรียบง่าย ทรงปรารภเห็นสิ่งก่อสร้างซึ่งจะเป็นการทดแทนเสนาสนะที่เป็นธรรมชาติอยู่แล้วอีก แนวทางหนึ่ง จึงเป็นอันว่าทรงอนุญาตให้สร้างให้มีขนาดพอเหมาะกับยุคสมัย หรือความจำเป็น เท่านั้น ซึ่งจะต้องมีลักษณะเป็นไปตามพระธรรมวินัยกำหนด (ซึ่งจะกล่าวข้างหน้า) แต่คงรูปแบบ ง่าย ประหยัด มีประโยชน์มาก คือใช้วัสดุในพื้นที่มาก่อสร้าง เสนาสนะเช่นนี้มีประโยชน์ต่อการ ใช้สอยในกิจกรรมของพระภิกษุสงฆ์อย่างเฉพาะตนเท่านั้น ลดปัญหาการพลุกพล่านด้วยหมู่คณะ แม้การใช้สอยพระสงฆ์ต้องมีสติใช้สอยเสนาสนะเหล่านั้นอย่างพินิจพิจารณาทุกครั้ง ทั้งก่อนใช้

Continue Reading...

Category: Uncategorized

เสนาสนะที่ประชุมทางวิชาการพระพุทธศาสนา หรือการทำ กิจกรรมที่จัดขึ้นในโอกาสต่างๆ และการแสดงพระธรรมเทศนาแก้ปัญหาของประชาชนในถิ่น นั้นๆ เพื่อให้เกิดความเข้าใจในธรรมชาติของสังคม ระบบการปกครอง ศาสนา และวัฒนธรรม เป็นการสร้างความสัมพันธ์อันดีให้ถูกต้องระหว่างชาววัดกับชาวบ้านให้มีความมั่นคง จน สามารถอยู่ชีวิตที่เป็นจริง เกื้อกูลกันและกัน ส่วนปราสาท๑๓ หมายถึง เรือนยอด เช่น โลหปราสาท อันเช่นกับเสนาสนะที่นาง วิสาขามหาอุบาสิกาขายเครื่องประดับชื่อมหาลดาประสาธน์ เป็นเงิน ๙ โกฏิ สร้างวัดถวายก็ดี จัดเป็นเสนาสนะที่เป็นสิ่งปลูกสร้างทั้งนั้น เมื่อพิจารณาตามลักษณะของเสนาสนะทั้งหมดนั้น ทำให้ทราบเหตุผล ความต้องการ และวิวัฒนาการของเสนาสนะมาตามลำดับ คือเสนาสนะในเบื้องต้นมีลักษณะเป็นสิ่งมีอยู่ตาม ธรรมชาติ ไม่มีความใหญ่โตอะไรมากนัก สามารถแสวงหาได้ง่าย เช่น โคนไม้หรือต้นศรีมหา โพธิ์ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงใช้เป็นที่ปฏิบัติธรรมโดยไม่ต้องไปคำนึงถึงสิ่งอำนวยความสะดวก อย่างอื่นใดเลย เพราะเป็นเสนาสนะเช่นนี้มีอยู่แล้วในป่า หาได้ง่าย สงบ สงัด ไม่พลุกพล่าน

Continue Reading...

Category: Uncategorized